პოლონეთის დაარსება იდენტიფიცირებულია ქვეყანაში ქრისტიანობის გავრცელებიდან, ეს მოვლენა მოხდა 966 წელს მიეშკო I მმართველობის პერიოდში. მიეშკოს დროს დაიწყო პოლონეთის სამეფოს ჩამოყალიბება, რომელმაც 1025 წლიდან 1569 წლამდე იარსება. 1569 წელს მოხდა გაერთიანება ლიტვის დიდი სამთავროსთან, ორ ქვეყანას შორის დაიდო ლუბლინის უნია, შექიმილ ახალ სახელმწიფოს ეწოდა პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობა.
1795 წელს მოხდა დასუსტებული პოლონეთ-ლიტვის თანამეგობრობის დაყოფა, ევროპის სამ სახელმწიფოს: პრუსიას, რუსეთის იმპერიასა და ავსტრიას შორის. პოლონეთმა დამოუკიდებლობა მოიპოვა 1918 წელს, პირველი მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ, ქვეყანაში შეიქმნა პოლონეთის მეორე რესპუბლიკა. ამ სახელმწიფომ 1939 წლამდე იარსება, ამ წელს მესამე რაიხმა და საბჭოთა კავშირმა მოახდინა ქვეყნის ოკუპირება. მსოფლიო ომის პერიოდში პოლონეთში ტარდებოდა გერმანელების და საბჭოელების პოლიტიკა. მსოფლიო ომს ექვსი მილიონი პოლონელი შეეწირა. მეორე მსოფლიო ომის დასრულების შემდეგ აქ შეიქმნა პოლონეთის სახალხო რესპუბლიკა, რომელიც სოციალისტური ბანაკის წევრი იყო და განიცდიდა საბჭოეთის გავლენას.
1989 წლის რევოლუციის შემდეგ, პოლონეთი გათავისუფლდა კომუნიზმისაგან. თანამდეროვე პოლონეთის ტერიტორია იყოფა სავოევოდოებად (პოლ. województwo). პოლონეთი შესულია ევროკავშირში, ნატოში, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციაში, მსოფლიო სავაჭრო ორგანიზაციაში და ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაციაში (OECD).
ოფიციალური: პოლონეთის რესპუბლიკა.
ეროვნული: Rzeczpospolita Polska.
ეტიმოლოგია: საკუთარი სახელი Polska მიღებულია სლავური ტომების პოლანიესაგან, რაც „ველზე მცხოვრებს“ ნიშნავს.
გეოგრაფია
ქვეყანა მდებარეობს აღმოსავლეთ ევროპაში. მისი მოსაზღვრე სახელმწიფოებია: გერმანია, ჩეხეთი, სლოვაკეთი, უკრაინა, ბელარუსი, ლიტვა, რუსეთი (კალინინგრადის ოლქი). ფართობი - 312.700 კვ.კმ.
სახელმწიფო [რედაქტირება]
სახელმწიფო სისტემა : განვითარებადი დემოკრატია.
სახელმწიფოს მეთაური : მოქმედი პრეზიდენტი ბრონისლავ კომოროვსკი (Bronisław Maria Komorowski , 2010-დან; პრეზიდენტ ლეხ კაჩინსკის დაღუპვის შემდეგ).
მთავრობის მეთაური : პრემიერ-მინისტრი დონალდ ტუსკი (Donald Tusk, 2007).
საკანონმდებლო ორგანო : ორპალატიანი პარლამენტი (სეიმი 460, სენატი 100 წევრი).
პოლონეთის ადმინისტრაციული დაყოფა : 16 რეგიონი (województwo).
დემოგრაფია [რედაქტირება]
მოსახლეობა - 38,163,895 მლნ (2010), მათ შორის 97,6% პოლონელები, 1,3% გერმანელები, 0,6% უკრაინელები.
სახელმწიფო ენა : პოლონური.
რელიგია - კათოლიციზმი.
დედაქალაქი - ვარშავა (1.608 ათასი).
ქალაქები - ლოძი (778), კრაკოვი (733), ვროცლავი (632), პოზნანი (581), გდანსკი (457), შჩეცინი (416), ბიდგოშჩი (385), ლუბლინი (356), ტორუნი (208), რადომი (227).
ეკონომიკა
რესურსები - ქვანახშირი, გოგირდი, სპილენძი, ბუნებრივი აირი, ვერცხლი, ტყვია, მარილი, სასოფლო-სამეურნეო მიწები.
ერთობლივი ეროვნული პროდუქტი - 139 მლრდ $. ეროვნული შემოსავალი ერთ სულზე - 4.570 $.
ექსპორტი - სპილენძი, ქვანახშირი, ავტომობილები, ფეხსაცმელი.
ვალუტა - ზლოტი (PLZ).