ეძღვნება სებასტიან სერესოს
კატალონიაში, ზღვისპირა ქალაქ მარესას ახლომდებარე პატარა სოფელში, ყურძნის კრეფის სეზონი ახლოვდებოდა. ამ არაჩვეულებრივი კლიმატითა და ნაყოფიერი მიწებით განთქმულ მხარეში გლეხებს უამრავი საზრუნავი ჰქონდათ: ბაღ-ვენახები, ბოსტნები, ზეითუნის პლანტაციები. ერთი სიტყვით, ცოტაოდენ ოფლს თუ გაიღებდი, მიწაც ვალში არ დაგრჩებოდა და ასმაგად დაგიფასებდა გაწეულ ამაგს.
პატარა დიეგოც მამასთან ერთად ფუსფუსებდა, მის რჩევა-დარიგებას მონდომებით ასრულებდა. დედასაც დიდი ჯაფა ადგა_დილაუთენია დგებოდა და მუხლჩაუხრელად შრომობდა. ამ რამდენიმე წლის წინ სახადმა მისი უფროსი ქალიშვილი შეიწირა, ახლა ხუანიტა და ხორხე, მისი მეუღლე, ერთადეთ ვაჟს ცივ ნიავს არ აკარებდნენ, სწორედ მისთვის შრომობდნენ ასე თავდაუზოგავად.
დიეგო სოფლის სკოლაში დადიოდა, კარგი მოსწავლე იყო, ბეჯითი და მოწესრიგებული, აბა მშობლებს ხომ არ შეარცხვენდა. ერთი დიდი გატაცება ჰქონდა_ ცეკვა უყვარდა. თავისუფალ დროს, სხვა ბავშვებისგან განსხვავებით, დღე და ღამ ბურთს რომ დასდევდნენ, თავისთვის ცეკვავდა, თავად იგონებდა ილეთებს.
ერთხელ, სოფლის ფარდულთან, ახალგაზრდა ყმაწვილის ცეკვას შეესწრო. უცნაური ცეკვა იყო, საოცრად ლამაზი. ზოგიერთი ილეთი დაიმახსოვრა კიდეც: ტანაზიდული და ხელებაწვდილი დიეგო ფეხებს სასაცილოდ აბაკუნებდა. მისი ეს იმპროვიზაცია ძნელად თუ წააგავდა ცეკვას, მაგრამ დარწმუნებული იყო, რომ ადრე თუ გვიან სურვილს აისრულებდა და იმ ყმაწვილივით დაატყვევებდა თანასოფლელებს.
მამას მარესაში ხშირად უწევდა ჩასვლა. ზოგჯერ დიეგოც თან მიყავდა. სანამ ხორხე თავის საქმეებს აგვარებდა, დიეგო მაღაზიებს დაივლიდა ხოლმე. აქაური ყველაფერი მოსწონდა_სახლებიც, სკვერებიც, ადამიანებიც... ერთ-ერთ მაღაზიაში ლამაზი, წითელი მძივი შენიშნა, ისეთი, დონა რებეკას რომ ეკეთა. “ფულს შევაგროვებ და დედას აუცილებლად ვუყიდი”_ გაიფიქრა და სიამოვნებისგან გული შეეკუმშა. დედა განსაკუთრებით უყვარდა. სულ პატარა რომ იყო, ფუმფულა მკერდზე თავს დაადებდა და ისე იძინებდა.
ერთხელ მამამ ბარსელონაშიც წაიყვანა. გაოგნებული დიეგო ხმას ვეღარ იღებდა. მარესას გარდა არსად ყოფილა, ბარსელონა კი მართლაც მეტისმეტი იყო პატარა ბიჭისთვის, რომლისთვისაც მარესა იყო სამყაროს დასაწყისიც და დასასრულიც.
_ ხომ ლამაზია ბარსელონა, დიეგო?
_ ძალიან ლამაზია, ხალხიც სხვანაირია, სახლებიც.
მეთხუთმეტე საუკუნეში დაარსებულ უნივერსიტეტს ჩაუარეს:
_ კარგი იქნებოდა ერთი ნასწავლი კაცი ჩვენს გვარშიც რომ ყოფილიყო_ რას იტყვი, დიეგო?
_ რა ვიცი, აქ ცეკვას ასწავლიან?
მამას გაეღიმა და შვილს თავზე ხელი გადაუსვა.
დიეგოს ერთი სული ჰქონდა, სოფელში ჩასულიყო და დედისთვის შთაბეჭდილებები გაეზიარებინა.
სახლში უჩვეულო სიწყნარეს დაესადგურებინა.
_ ხუანიტა სად ხარ?_ გასძახა ხორხემ.
პასუხი არავინ გასცა. ხორხე და დიეგო საძინებელში შეცვივდნენ: ხუანიტა საწოლზე იწვა, ძლივს სუნთქავდა, ტუჩები გალურჯებოდა, წყალი მომიტანეთო, ამოიხრიალა.
დიეგო სოფლის ექიმთან გავარდა. ექიმმა ქალი ყურადღებით გასინჯა:
_ ჩემი აზრით ასთმა უნდა იყოს, ხვალვე მარესაში უნდა ჩაიყვანოთ, თორემ შესაძლოა მორიგ შეტევას ვეღარც გაუძლოს.
მარესაში დიაგნოზი დადასტურდა. მკურნალობა დაუნიშნეს და ურჩიეს ქალაქში გადასულიყვნენ საცხოვრებლად. ხორხეს და ხუანიტას ძალიან უმძიმდათ მშობლიური კუთხის მიტოვება, მაგრამ სხვა გამოსავალს ვერ ხედავდნენ.
მარესაში თავის გატანა გაცილებით რთული აღმოჩნდა. ხორხემ დიდი წვალების შემდეგ როგორც იქნა, სამსახური იშოვა. არც ხუანიტას მდგომარეობა გაუმჯობესებულა დიდად. სოფელი ენატრებოდათ, საუკეთესოდ მოვლილი ვენახი და თანასოფლელები, გაჭირვებაში არაერთხელ რომ ამოდგომიათ მხარში.
გაზაფხულზე ხუანიტას შეტევებმა მოუხშირა, ბოლოს ძალზე დამძიმდა, გულმაც უმტყუნა, ლოგინიდან ვეღარ დგებოდა. მამა-შვილი ხედავდა, როგორ დნებოდა სანთელივით მათთვის ყველაზე ახლობელი და საყვარელი ადამიანი. ხორხემ სმას მოუხშირა, ზოგჯერ სამსახურში წასვლაც კი ავიწყდებოდა. დიეგო რომ არა, უკვე დიდი ხნის გამოგდებული იქნებოდა.
ხუანიტაც განიცდიდა ქმრის ამბავს, საკუთარ თავს ადანაშაულებდა. ერთხელაც დაიძინა და აღარც გაუღვიძია. უჩუმრად წავიდა ზეციურ სასუფეველში.
დიეგო ჩონჩხს დაემსგავსა, დედას დარდობდა, არაფერი აინტერესებდა. ხუანიტას საწოლზე ჩამოჯდებოდა და ფიქრობდა, ფიქრობდა გაუთავებლად.
ხორხე მიხვდა, რომ ძველებურად ვეღარ იცხოვრებდა. მხოლოდ მაშინ სვამდა, დარდი რომ მოეძალებოდა. ახლა მთავარი იყო, დიეგოსთვის მიეხედა, ის იყო მისი ერთადერთი ნუგეში.
ერთხელაც მარესას ცენტრისკენ გაემართნენ. კვირა დღე იყო, უამრავი ხალხი ირეოდა. დიეგო გამოცოცხლდა, ხალხს შეერია, ვიტრინებს და აფიშებს ათვალიერებდა. უეცრად გაშეშდა: ერთ-ერთი აფიშიდან ლამაზ სამოსში გამოწყობილი მამაკაცი უღიმოდა_ ბოლეროს დიდოსტატი მანუელ გარსია, რომელსაც სულ მალე მარესაში კონცერტი უნდა გაემართა. “ბოლერო”_ აი რა ყოფილა ის
ცეკვა, რომლის სწავლაც ოცნებად გადაქცეოდა. მამასთან მივარდა და აფიშასთან მიიყვანა:
_ აი, ის ცეკვა, მე რომ გეუბნებოდი, ხომ წამიყვან კონცერტზე?
შვილის უჩვეულო გამოცოცხლებამ ხორხე ჯერ დააბნია, მერე გახარებულმა შვილი გულში ჩაიკრა:
_ რა თქმა უნდა, დიეგო!
სახლში დაღლილები დაბრუნდნენ, ივახშმეს. ხორხე დასაძინებლად დაწვა. დიეგო სამზარეულოში შევიდა, კარი მიხურა და თვალები დახუჭა: თავი ხალხით სავსე უზარმაზარ დარბაზში წარმოიდგინა, სცენაზე იდგა და ცეკვავდა. ხალხი ოვაციებს არ იშურებდა... მერე თვალები გაახილა და ვეებერთელა დარბაზიდან მომცრო სამზარეულოში გადაინაცვლა.
ნანატრი დღეც დადგა. მარესას საკონცერტო დარბაზში უამრავ ხალხს მოეყარა თავი. ემოციებისგან ლოყებაწითლებული დიეგო გულისფანცქალით ელოდა წარმოდგენის დაწყებას.
სცენაზე მანუელ გარსია გამოჩნდა, ხალხს მიესალმა და ცეკვა დაიწყო. დარბაზი გაირინდა. დიეგო გაოგნებული შეჰყურებდა დიდ მოცეკვავეს. კონცერტი დასასრულს უახლოვდებოდა. დიეგოს სუნთქვა შეეკრა, უეცრად წამოხტა და სცენისკენ გავარდა. ხალხი გაშტერებული შეჰყურებდა პატარა ბიჭს, რომელსაც ვერაფრით მოეხერხებინა სცენაზე ასვლა. მანუელი ბავშვთან მივიდა და სცენაზე აიყვანა.
მერე მოხდა სასწაული_ ისინი ერთად ცეკვავდნენ_ პატარა სოფლელი ბიჭუნა და სახელგანთქმული დიდოსტატი. დარბაზი აპლოდისმენტებითა და აღფრთოვანებული შეძახილებით აივსო.
იმ დღემ სამუდამოდ შეცვალა გრანადოსების ცხოვრება. დროებით ბარსელონაში უნდა გადასულიყვნენ, რათა დიეგო დიდი მაესტროს გაკვეთილებს დასწრებოდა.
მას მერე ოც წელზე მეტი გავიდა. დიეგო გრანადოსი უკვე მთელს მსოფლიოში სახელგანთქმული მოცეკვავე იყო, ბევრად უფრო სახელოვანი, ვიდრე მისი მასწავლებელი.
პარიზში გასტროლებისას თავისი ცხოვრების ყველაზე დიდი სიყვარული გაიცნო: ჟანა მხატვარი იყო, საოცრად თბილი და მომხიბვლელი. მალევე იქორწინეს. მერე რენე და ხუანიტა გაჩნდნენ. დრო გადიოდა, ბავშვები წამოიზარდნენ, სკოლა, ინსტიტუტი. ცოლ-შვილში მართლაც რომ გაუმართლა: რენე იურისტი იყო, ხუანიტა- მედდა. “რომ დავბერდები, შენ უნდა მომიაროო”_ ეტყოდა ხოლმე დიეგო ქალიშვილს. ისიც გადაიკისკისებდა, თოვლივით ქათქათა კბილებს გადმოყრიდა და ჩაეხუტებოდა. რა ბედნიერი იყო მაშინ დიეგო!
პრაგმატიზმის სიომ აქაც დაჰბერა. სულ სხვა ტალღაზე მომართულ ახალგაზრდობას ცეკვა დიდად აღარ აინტერესებდა. არა, ცეკვით როგორ არ ცეკვავდნენ, უბრალოდ მათთვის ეს გართობა იყო და მეტი არაფერი.
დიეგოს გული წყდებოდა, რომ ის, რასაც წლები და ახალგაზრდობა შეალია, მხოლოდ ერთეულებისთვის აღმოჩნდა მნიშვნელოვანი. ერთადერთი პედრო ეიმედებოდა, მასავით ცეკვაზე უზომოდ შეყვარებული, დილიდან საღამომდე რომ არ გამოდიოდა სტუდიიდან.
ჯერ კიდევ არ იყო ხნიერი, მაგრამ დიდ სცენაზე იშვიათად გამოდიოდა_ რას იზამ, დროს ვერ აჯობებ, ჩაგისაფრდება და უმოწყალოდ გითვლის საათებს, წუთებს წამებს...
ბევრი ოცნება აისრულა ერთის გარდა, დღეს ამ ოცნებასაც აისრულებს_ თავისი თანასოფლელებისთვის იცეკვებს, ისე, როგორც არასდროს. ეს მისი ბოლო გამოსვლა იქნება, მერე ჯერი პედროზეა, ის ჩაიბარებს ესტაფეტას...
კონცერტზე დასწრების სურვილი ბარსელონას მერმაც გამოთქვა, ეს მისთვის დიდი პატივიცაა და პასუხისმგებლობაც.
ოთახში პედრომ შემოიხედა:
_ დონ დიეგო, სოფლის შემოსასვლელთან აქაურები მერის დახვედრას აპირებენ, მთხოვეს, მეც გავყვე, წინააღმდეგი ხომ არ იქნებით?
დიეგომ ხელით ანიშნა, წადიო. მერე სარკესთან მივიდა: დრომ მის სხეულს ვერაფერი დააკლო. “ეჰ, ეს ჭაღარა რომ არა”_ თმაზე ხელი სინანულით გადაისვა, მერე კასტანიეტები მოიმარჯვა და ბოლეროს რამდენიმე ილეთი წაიცეკვა.
რა დასანანია, რომ დღეს მის გვერდით მისი ახლობლები არ არიან. ხორხე ორი წლის წინ გარდაიცვალა, ჟანა და ბავშვები პარიზს სტუმრობენ... “არა უშავს”_ თავი დაიმშვიდა დიეგომ.
უცებ მხრები აეწვა, მერე კისერი, ყურებს ბაგა-ბუგი გაუდიოდა. ამ ბოლო დროს წნევა შემოეჩვია. ქალიშვილის თხოვნის მიუხედავად, წამალი არასოდეს დაულევია. საკუთარი მეთოდი ჰქონდა_ წამოწვებოდა, თვალებს დახუჭავდა, საფეთქლებს და შუბლს დაიზელდა, მერე რამდენჯერმე ღრმად ჩაისუნთქავდა და ამოისუნთქავდა.
ამჯერადაც ასე მოიქცა. უცბად თავში საშინელი ტკივილი იგრძნო, ირგვლივ ყველაფერი დატრიალდა, უნდოდა ეყვირა, მაგრამ ძალა არ ყოფნიდა. მერე წყვდიადში ჩაიძირა, სადღაც მიქროდა, ბოლოს რაღაც არაბუნებრივმა სიკაშკაშემ მოჭრა თვალი...
დედა დაინახა. ხუანიტა უღიმოდა, თითქოს ძალდატანებით, სევდიანად.
_ დედა, არ დამტოვო, დედა!
მერე შვილს ხელი უხალისოოდ გაუწოდა და მარადისობისკენ გაუძღვა.
_ დონ დიეგო, მერი უკვე აქ არის! _ ოთახში პედრო და ხავიერი, დიეგოს ყოფილი მეზობელი, შემოვიდნენ.
დიეგო ხმას არ იღებდა, ჭერს უსიცოცხლო თვალებით მიშტერებოდა. ყველაფერი ნათელი იყო. ხავიერმა ფერწასულ დიეგოს გახედა და ცხედართან ჩაიმუხლა:
_ დღეს “ბოლერო” მოკვდა კატალონიაში_ წარმოთქვა ხმის კანკალით.
_ არასოდეს _ თქვა პედრომ და მასწავლებლის მიერ სათუთად მიწყობილი კასტანიეტები გულში ჩაიხუტა.
მთელი კატალონია ეთხოვებოდა დიეგო გრანადოსს. ბარსელონას ცენტრალურ მოედანზე უამრავ ადამიანს მოეყარა თავი. ქალაქის მერმა ასე მიმართა ხალხს:
_ დღეს მეფეს ვეთხოვებით, ბოლეროს მეფეს!
ტაშმა გრიგალივით გადაუარა მოედანს. ეს დიეგო გრანადოსის უკანასკნელი და ყველაზე გრანდიოზული გამოსვლა იყო.
გიო
შემოდგომა ძალას იკრებდა. წვიმიანი და ქარიანი დღეებით გაბეზრებული ხალხი მოღუშული მიუყვებოდა ქუჩას.
მაკაც ძლივს იგერიებდა ჰაერში აჭრილ მტვრის ნაკადს. სახეზე ცხვირსახოცაფარებულმა სუპერმარკეტისკენ აიღო გეზი. უეცრად ქარის ზუზუნში ჩაესმა: _”დეიდა მშია”. შემობრუნდა. პატარა ხუჭუჭა ბიჭი მორიდებით შეცქეროდა. თხელი, გახუნებული ქურთუკი ეცვა, ფეხზე კი რაღაც კედების მსგავსი, საიდანაც ორივე ცერა თითს ურცხვად გამოეყო თავი.
_ერთი წუთით დამელოდე_უთხრა მაკამ და სუპერმარკეტში შევიდა. ხაჭაპური, ძეხვი, ფუნთუშეული და “კოკა-კოლა” იყიდა. ბიჭი მაღაზიის კუთხეში აბუზულიყო და მყიდველებს დამფრთხალ მზერას აყოლებდა. მაკამ საჭმლით სავსე პარკი გაუწოდა.
_დიდი მადლობა დეიდა, ამდენი რად მინდოდა!
_როგორ არ გინდა, ოღონდ ერთბაშად ნუ შეჭამ, კუჭი არ გეტკინოს.
_ამდენს რა მაჭმევს_რაღაც ღიმილის მსგავსი გამოესახა ქარისგან დასუსხულ და გამომშრალ სახეზე.
_რა გქვია?
_გიო.
_რამდენი წლის ხარ, გიო?
_შვიდისა შევსრულდი.
_აქაური ხარ?
_არა, ქართლიდანა ვარ, დვანში ვცხოვრობდით მე და ჩემი დედ-მამა.
მაკას გული შეეკუმშა, მიხვდა გიოც იმ წყეული ომის მსხვერპლი იყო სხვათა მსგავსად.
_ გიო, წამო, აგერ იმ სკვერში დავსხდეთ, თან ჭამე, თანაც ვილაპარაკოთ, კარგი?
_თქვენ როგორც იტყვით!
ლამაზად მოწყობილ სკვერში, ქარის მიუხედავად, უამრავი ბავშვი ირეოდა. ზოგი აიწონა-დაიწონას თამაშობდა, ზოგი ბურთს დასდევდა, ზოგიც ერთმანეთს. გიო და მაკა სკამზე ჩამოსხდნენ
_აბა, მომიყევი, აქ საიდან აღმოჩნდი.
_ომის დროს წამოვედი, ლტოლვილი ვარ.
_მერე ქუჩაში რა გინდა, მშობლებს ხომ არ გამოეპარე?
ბავშვმა ჭამა შეწყვიტა, ხმას ვეღარ იღებდა. მაკას ეგონა ყელში ლუკმა გაეჩხირა;
_გიო, ცუდად ხომ არ ხარ, ჩქარა კოკა-კოლა მიაყოლე!
მერე მიხვდა, რომ ბავშვი ტიროდა, ოღონდ არ იმჩნევდა, კაცურად უმკლავდებოდა გულსმიბჯენილ დიდ ტკივილს.
_დამშვიდდი, პატარა, ვაჟკაცი არა ხარ? ომი გამოიარე და ახლა დედლობა იქნება? აბა შემომხედე!
გიომ ერთ-ორი ამოისლუკუნა და დამშვიდდა:
_დედ-მამა აღარა მყავს. მამა შარშან დამეღუპა, ნაღმზე აფეთქდა, დედა კი ჩემ თვალწინ, შვიდ აგვისტოს. ლამაზი ქალი იყო დედაჩემი_დასძინა სერიოზულად.
_ეჭვი არ მეპარება, შენც დედასავით ლამაზი ხარ.
_ლამაზი არა! _დაიმორცხვა გიომ და მტვრიან კულულებზე ხელი გადაისვა.
_დედას რა ერქვა?
_მადინა. დედაჩემი ოსი იყო.
_მერე ოსი და ქართველი რამ გაყო, თანაც ოსის ქალები მართლაც ლამაზები არიან.
გიოს სახე გაუნათდა. მაკა მიხვდა, რომ ბავშვის გული საბოლოოდ მოინადირა.
_მეგობრები თუ გყავს, გიო?
_როგორ არა, პალაკაანთ დათო_ჩემი ძმაკაცი იყო.
_მერედა სად არის პალაკაანთ დათო?
_ომის დროს დედასთან და დასთან ერთად გამოიქცა. მამა არც იმას ჰყავს. ალბათ სხვა ლტოლვილებთან ერთად იქნებიან.
_არა უშავს, აუცილებლად მოვძებნით, პირობას გაძლევ.
_თქვენც არავინ გყავთ?
_რას ამბობ, გიო, ახლობლების მეტი რა მყავს!
_ქმარი?
_მყავდა, დიდი ხნის წინ წავიდა. ჰო, გიო, შეიძლება რაღაც გთხოვო?
_როგორ არა!
_აი, იმ თეთრ სახლს ხომ ხედავ, იქ ვცხოვრობ. ახლა წავიდეთ, დაიბან, დაისვენებ, თანაც მოვიფიქროთ როგორ მოვიქცეთ_სულ ასე ქუჩა-ქუჩა ხომ არ იხეტიალებ!
_ რა ვიცი აბა, უხერხულია_თავი ჩაღუნა გიომ.
_აბა, წავედით. უი, მართლა, სულ დამავიწყდა_მე მაკა მქვია, თუ გინდა მაკა დეიდა დამიძახე, წავედით?
_წავედით!
ბავშვმა ინსტიქტურად ხელი ჩაავლო და ორივენი ლამის სირბილით გაუყვნენ გზას.
სააბაზანოდან გამოსულ გიოს მაკას აღტაცებული შეძახილი მოჰყვა:
_გიო, ეს რა ბიჭი ყოფილხარ! ისე, თმები ხომ არ შეგვეკრიჭა, ჰა? ნამეტანი მოგზრდია.
_თქვენ როგორც იტყვით
_ეგ შენი გადასაწყვეტია, ისე რაღა დაგიმალო და კულულებიც გიხდება.
გიომ უხერხულად გაიღიმა და თვალი სარკისკენ გააპარა:
_ჯერჯერობით იყოს, მერე ვნახოთ.
_კარგი. ახლა ერთი თხოვნა მაქვს: თავი მისკდება,წამალი დავლიე და ცოტა თუ წამთვლიმა, იცოდე არსად წახვიდე, კარგი? აგერ სავარძელში ჩაჯექი და ჟურნალები დაათვალიერე, შევთანხმდით?
_შევთანხმდით.
მაკა სამზარეულოდან ატეხილმა ჭახა-ჭუხმა გამოაღვიძა. ფეხაკრეფით მიუახლოვდა სამზარეულოს კარებს და შეაღო:
ღრუბელმომარჯვებული გიო ჭურჭელს რეცხავდა, თანაც თავისთვის ღიღინებდა. მაკა სიყვარულით შეცქეროდა პატარა ობოლ ბიჭუნას, ოდნავ რომ გაუთბო გული და ისიც, მადლიერების ნიშნად, ცდილობდა თუნდაც მცირედი სამსახური გაეწია თავისი კეთილისმყოფლისთვის.
_გიო, რას აკეთებ, მაგას მე მივხედავ!
_რას ამბობთ მაკა დეიდა, დედას რომ არ ეცალა, ჭურჭელსაც ვრეცხდი და ტანსაცმელსაც.
_წამოდი, რაღაც უნდა გიამბო. იცი საოცარი სიზმარი ვნახე.
¬_მართლა?
_ჰო, იცი ვინ მესიზმრა?
_ვინ?
_დედაშენი, მადინა. ძალიან ლამაზი იყო, შენსავით ლამაზი ცისფერი თვალები ჰქონდა.
_არაფერი თქვა?
_როგორ არა, მითხრა ძალიან კარგად ვარ, ვხედავ, რომ ჩემო გიოც კარგად არის, აქედან ყველაფერს ვხედავო. თეთრი მაისური ეცვა, ძალიან უხდებოდა.
_ჰო, მართლა ჰქონდა თეთრი მაიკა, მამამ უყიდა ბაზრობაზე. ყელზე არაფერი ეკიდა?
_როგორ არა, ოქროს ძეწკვი ჯვრით.
_და ღვთისმშობლის პატარა ხატით, არა?
_მართალი ხარ. კიდევ იცი რა მითხრა? გიოს გადაეცი კარგად ისწავლოს, კაცი დადგეს, სამშობლოს და თავის თავსაც გამოადგესო.
გიომ ხელები თავქვეშ ამოიდო და მეოცნებე მზერით ჭერს მიაშტერდა:
_ალბათ პოლიტიკოსი გამოვალ!
_ოჰო, ნაკლები არ იქნება?
_პოლიტიკოსობა ჯობია_ქვეყანას დავამშვიდებდი, ომი აღარ იქნებოდა და ვიცხოვრებდით ბედნიერად.
.
უეცრად წამოხტა, _ვაიმე, დედაო_დაიძახა და აბაზანაში შევარდა. შეშინებული მაკა უკან მიჰყვა. გაფითრებული გიო თავის დაძონძილ ქურთუკს ეცა და ჯიბეებს დაუწყო ქექვა. მერე რაღაც ამოიღო და იქვე ჩაიმუხლა.
მაკამ ბავშვი ტახტამდე ძლივს მიიყვანა, მუჭა გაუხსნა. მომცრო ფოტოსურათიდან საოცრად მომხიბვლელი ქალი უღიმოდა, გიოსავით ხუჭუჭთმიანი და ლამაზთვალება.
_გიო, ეს დედაშენია?
_ჰო. მეგონა ჩემი ტანსაცმელი გადაყარეთ და შემეშინდა. დედა კი არ დამვიწყნია, სულ თვალებში მიდგას, მაგრამ მინდა სხვებმაც ნახონ როგორი ლამაზი იყო.
მაკამ ბავშვი გულში ჩაიხუტა:
_იცი, გიო, ამ სურათს გავადიდებთ და შენ საწოლ ოთახში დავკიდებთ.
_მაშ თავშესაფარში არ წამიყვანთ, აქ დავრჩები?
_რა თქმა უნდა. დედაშენმა მითხრა, ჩემ გიოს შენ გაბარებ და აბა შენ იცი, როგორ მიმიხედავო. მეც პირობა მივეცი.
გიომ, მორიდებით, ჯერ მხარზე დაადო თავი მაკას, მერე ყელზე შემოეხვია და ჩასჩურჩულა:
_შეიძლება დედა დაგიძახო?
მაკამ იგრძნო როგორ გაეჩხირა ბურთი ყელში. განგებამ დედობა არ არგუნა, ახლა კი ოცნება რეალობად ექცა. გიო მაგრა ჩაიკრა გულში და ატირდა:
_რა თქმა უნდა, ჩემო პატარა, დღეს მე ყველაზე ბედნიერი დედა ვარ მსოფლიოში.
_ _ _ _
_დე, გეხვეწები, ამ პეპელაა თუ ბაბოჩკას არ გავიკეთებ, რა!
_გიო, ხომ დამპირდი, რომ თხოვნას შემისრულებდი?
_ჰო, კარგი.
მერე კიდევ ერთხელ შეათვალიერა საკუთარი თავი სარკეში და კარებისკენ გაიქცა.
სკოლა სულ რაღაც ასიოდე მეტრში იყო. გიო გამვლელებს ამაყად აყოლებდა თვალს და შიგადაშიგ დედას ახედავდა ხოლმე.
_დე, შეიძლება რაღაც გითხრა?
_შეიძლება.
_ხომ არ გამიბრაზდები?
_არ გაგიბრაზდები.
_ სულელი ყოფილა ის შენი ქმარი!
მერე უცბად დასერიოზულდა, დედას ხელი მაგრა ჩასჭიდა და კაცური ნაბიჯებით გაუყვა გზას.
შურისძიება
ბიზნესმენ ავთო ლეჟავას იმ დღეებში რაღაც უცნაურად უმართლებდა. “მაინც რა არის, ყველაფერი რა კარგად აეწყო”_ფიქრობდა ავთო.
დღესაც ერთობ სარფიანი ხელშეკრულება გააფორმა, ერთი სული ჰქონდა, სახლში მისულიყო და გვარიანად გამოეძინა.
_მადონა, წავედი! _გასძახა მდივან ქალს. მერე მძღოლს გადაურეკა, ჩამოვდივარო, და ოფისის კიბეებზე დაეშვა. უეცრად მობილური აწკრიალდა. დახედა, დაფარული ზარიდან რეკავდნენ.
_ გისმენთ.
_გამარჯობა, ავთო, როგორ ხარ?
_ვინ ბრძანდებით?
_ ეგ შენი საქმე არ არის, ხომ დაგიჭირეს ყურებით შენმა ბიზნესპარტნიორებმა!
_ რა უადგილო ხუმრობაა, რომელი ხარ?
ზარი გათიშეს. ავთო ერთხანს გაოგნებული იდგა. ახლა უკვე აღარ ხიბლავდა მყუდრო ოჯახურ გარემოში განტვირთვის პერსპექტივა და კაბინეტში აბრუნდა.
_ ხომ მშვიდობაა ბატონო ავთო?_ მადონამ შეშფოთებული მზერა შეაგება აშკარად აღელვებულ შეფს.
_ არა, არაფერია, რაღაც უნდა ვნახო, თუ დამჭირდი, დაგიძახებ.
ავთომ ხელახლა გადაავლო თვალი ხელშეკრულებას. თითქოს ყველაფერი რიგზე იყო, მერე შეხვედრის ყველა დეტალი გაიხსენა და კინოფირივით დაატრიალა გონებაში.
საეჭვოს ვერაფერს ხედავდა, არადა იმ ვიღაცამ აშკარად იცოდა უცხოელების შესახებ.
უგუნებოდ ჩაჯდა მანქანაში.
_ დავიდოვიჩ, ხომ კარგად ხართ?_ იკითხა გელამ, ავთოს მძღოლმა.
_ ვიღაც კრეტინმა დარეკა და ნერვები მომიშალა.
_ რას ამბობთ, რა მინდაო?
_მიდი, გელა, სახლში დროზე მიმიყვანე, მაგაზე ხვალ ვილაპარაკოთ.
ავთომ ორი ლუკმა ძლივს გადაყლაპა და საძინებლისკენ გაემართა. მობილურმა დარეკა. გული გადაუქანდა, დახედა და ამოისუნთქა_ გიგა რეკავდა კანადიდან.
_ მამა, როგორ ხართ? მე ყველაფერი რიგზე მაქვს, უბრალოდ, რაღაც უცნაური სიზმარი ვნახე და გადმოვრეკე, ხომ მშვიდობაა?
ავთოს მუხლები მოეკვეთა. როგორც იყო თავი ხელში აიყვანა და შვილს ომახიანად უპასუხა:
_ მშვიდობაა, აბა რა, ყველანი კარგად ვართ, ძალიან გვენატრები.
_ მეც მენატრებით, მაგრამ რა ვქნა, ალბათ ასე ორ თვეში ჩამოვალ.
_ კარგი, შვილო, აბა თავს მიხედე, ხვალ დაგირეკავ.
მობილური სავარძელში მოისროლა, ლოგინში ჩაწვა და ემოციებისგან გადაღლილს მალევე ჩაეძინა.
დილით, ის იყო ოფისში უნდა შეედგა ფეხი, რომ მობილურმა დარეკა.
_ გისმენთ!
_ მისმენ, თორემ შენც არისტოტელე ონასისი და ბილ გეიტსი ხარ რა! კიდევ მანდ მუშაობ?
_ შენ ეი, ვიღაცა ხარ, რა ჯანდაბა გინდა. თუ კაცი ხარ, კაცურად დამელაპარაკე, რას მიედ-მოედები, შევხვდეთ და ვილაპარაკოთ!
¬ _რაო, სტრელკას მინიშნავ დიდო მეცენატო?
_ შენი ჭკუით დამცინი არა? მეცენატიც ვარ და ქველმოქმედიც, მერე შენ რა! შენც დაფინანსება ხომ არ გჭირდება, პირდაპირ მითხარი!
_ აი, ეს უკვე მესმის, საქმეზე გადახვედი და სწორია. მოკლედ მაყუთი უნდა მოიტანო. შენი გაქანება რომ ვიცი, ათი ათასს ძლივს გაწვდები_ რას იზამ, ყველა აბრამოვიჩი და ბერეზოვსკი ვერ იქნება, მითუმეტეს შენ _ რაც გაქაჩე, ეგ იყო! მოკლედ, ხვალ, შვიდ საათზე დიდუბის ეკლესიასთან მოხვალ, ოღონდ იმედია, შეხსენება არ გჭირდება _ ძაღლებთან კონტაქტი გამორიცხულია. თავი არ წააგო ბიჭო, ოჯახს გაუფრთხილდი!
დაკიდეს. ავთო ოფისში ავიდა, კარი ჩაკეტა და ხვალინდელ დღეზე დაიწყო ფიქრი.
საღამოს შვიდ საათზე გელამ ავთო დიდუბის ეკლესიასთან მიიყვანა. საეჭვო ვერაფერი შენიშნეს.
_ დავიდოვიჩ, ხომ არ გაგვაშაყირეს?
_ რაის შაყირი, გელა, ნეტავ მოგესმინა როგორ იგესლებოდა ის შობელძაღლი, ტანში გამცრა.
_ ვინ არის ეგ დამპალი, სულ ვერ ხვდებით დავიდოვიჩ?
უეცრად გელას ფანჯარასთან უცხო მამაკაცი აისვეტა. მძღოლს ანიშნა, შენ მანდ დარჩიო, ავთოს კარები გაუღო და წინ გაუძღვა.
მოშორებით შავი “მერსედესი” იდგა. უცნობმა ავთოს უბრძანა, ჩამჯდარიყო.
შავსათვალიანმა მამაკაცმა სარკასტული ღიმილი აიწეპა და ავთოს მიმართა:
_ გამარჯობა, ბატონო ავთო.
_ ოჰო, ეს ბატონო რაღაც ახალია, როგორც ჩანს, მეცენატი აღარ გაწყობს.
_ მე შენ ადგილას ხუმრობის ხასიათზე არ ვიქნებოდი, საქმე გაცილებით სერიოზულადაა, ვიდრე შენ გგონია. რა ქენი, მოიტანე ფული?
_ მოვიტანე, ზუსტად ათი ათასია.
_ ხვოსტი ხომ არ აიკიდე, ფრაერ, ჰა?
_ რა ხვოსტი, რის ხვოსტი. გამაგებინე, ვინ ხარ, რა დაგიშავე. ცხოვრებაში ცუდი არაფერი გამიკეთებია. ფულს თუ ვაკეთებ, მარტო ჩემთვის ხომ არა, სხვებსაც ვეხმარები, ქველმოქმედებასაც ვეწევი, არასდროს არავინ გამიწირავს და გადამიგდია, ისიც არ ვიცი, ვინ ხარ ან შენთვის რა დამიშავებია!
_ ესე იგი არავინ გაგიწირავს არა? შენ რომ ხალხი გყავს გამწარებული იმისთანა უნდა. ზოგს კინაღამ ინფარქტი აკიდე, ზოგსაც ინსულტი, გამომივიდა აქ უცოდველი კრავი!
გაფითრებული ავთო ხმას ვეღარ იღებდა. უეცრად შავსათვალიანი მამაკაცი უცნაურად აცახცახდა, მერე ხარხარი ატეხა და სათვალე მოიხსნა. გაოგნებული ავთო გაშტერებული შეჰყურებდა უცნაურ თანამოსაუბრეს:
_ ავთო, მართლა ვერ მიცანი? ლევანი ვარ, არჩვაძე.
_ ლევანი? უი, გამარჯობა ლევან, გიცანი, როგორ ვერ გიცანი, ოღონდ... ბრინჯივით დაიბნა ავთო. _ შე კაი კაცო, ფული თუ გჭირდებოდა ეგ ბალ-მასკარადი რა საჭირო იყო!
_ეგ ფული მაგრა შეინახე! სულ სხვა საქმეზე ვარ მოსული_ ბიჭის ქორწილი მაქვს და მინდა დაგპატიჟო.
ავთოს გაეცინა, მერე ისტერიული სიცილი აუვარდა:
_ მგონი მივხვდი რაშიცაა საქმე, აბაროტი ამიღე არა?
_ სწორად მიხვდი, ოღონდ რაჭველი ვარ და ცოტათი დამაგვიანდა_ მთელი ოცი წლით!
_ ეჰ, რა დრო გასულა_ ამოიხვნეშა ავთომ. ისე კი მაგრა გამიხეთქე გული.
_ შენ ვისი გულის გახეთქვაზე ლაპარაკობ, ერთი გაიხსენე, როგორ მახოხიალეთ იატაკზე შენ და შენმა ბიჭებმა, მერე ხალასტოი ტყვიებით ძმაკაცებიც დამიხოცეთ. იმის მერე წნევას ვერაფერი მოვუხერხე. ისე, რამდენი ინატრებდა ახლა ჩემ ადგილას ყოფნას!
_ მაღალრეიტინგული გადაცემა კი იყო და... ბევრი გავაბით მახეში. ერთი სიტყვით ჩაგეთვალა, ჩემო ლევან, ბიჭის გაბედნიერებას გილოცავ, აუცილებლად მოვალ.
მანქანიდან გადმოვიდნენ. კიდევ დიდხანს ისაუბრეს. წასვლისას ლევანი მიუბრუნდა:
_ ჩემო ავთო, ისე კიდევ ერთხელ ხომ არ გაიხსენებდი ახალგაზრდობას, ჰა? მექორწილეებისთვის რაიმე ოინი ხომ არ მოგვეწყო, რას იტყვი?