დენდები
(dendebi)
_ კაი ზდრასტი შენი!
_ გაგიმარ-ჯო-ოს!
_ ვერ მიცანი, ძამია?
_ ვერა, ბატონო!
_ არა, მართლა?!
_ ნამეტანი უკაცრავად კი ვარ, მარა ასეა და რა ვქნა.
_ ძმა ვარ შენი, ხარიტონა ბურძგლა.
_ მე კიდევ გვეგვე კვეკვესკვერია გახლავართ, აბა.
_ სასიამოვნოა, ბატონო. მარა თვალებზე ისე გატყობ, გვეგვე, კიდევ ვერ მიცანი.
_ ბარემ მომკალი და გაათავე, ასე მოუხდება ჩემს საქმეს!
_ შეხედე შენ! _ თვალჭინკად იღიმება ხარიტონი, ოდნავ უკან იხევს, ხაზგასმული ყურადღებით ათვალიერებს შეცბუნებულ კაცს. გვეგვე ხავსისფერ ბლუზა-შარვალსა და კოხტა აზიაცკებში გამოწკეპილა, თეთრად გადაპენტილ თავზე ყაითნით გაწყობილი ნაცრისფერი სვანური ქუდი მოუგდია დარდიმანდულად.
გვეგვემ შეფიქრიანებულად დაიხედა ღილკილოებმოწიკწიკებულ მკერდზე, შემდეგ მზერა გვერდებზე ჩაიტარა. თავს საეჭვო ვერაფერი შეატყო, მაგრამ ყოველი შემთხვევისთვის, მარჯვენა ფეხი ოდნავ წამოწია და გამხდარ წვივზე საკმაოდ მოფლაყვებულ აზიაცკში თითის წვერები აახვანხვალა.
“ამას ვის გადავეკიდე!” _ გაიფიქრა დაფარული წყენით და ახლა თავად შეაცქერდა ძალად ძმას.
ტანდაბალ, ჩამორგვებულ ხარიტონსაც აზიაცკები ეცვა, წვივებზე ვერცხლისენიანი ლეკვერთხებით შემაგრებული, ხაკის ჯიბეებიანი გადმოშვებული ბლუზა და გალიფე. ჩალისფერი კრაველის ბოხოხი ვერცხლის წვრილ, მოსევადებულ ქამარში ჰქონდა გაჩრილი. ხშირი, შეუქანებლად შემორჩენილი შეტალღებული თეთრი თმა ფაფანაკივით ადგა თავზე.
_ შემარცხვინე ამდენ ხალხში, გვეგვე ბატონო, ხომ?! უარს ამბობ ჩემს ძმობაზე, ხომ?! _ საყვედურზე გადავიდა ხარიტონი.
_ რატომ კადრულობთ, ბატონო! _ გულმართლად შეწუხდა გვეგვე.
_ ვანიჩკა ნანობაშვილის შეკერილი არაა ეს შენი აზიაცკები?
_ კი, ბატონო!
_ ბლუზა-გალიფე ნაღდად აბესალო ჩხეიძის ნახელავია.
_ გცოდნია ყველაფერი სულ მთლიანად და ეგაა.
_ აბა აბრამა ლეკის გაწყობილი ქამარი რომ გარტყია, მაგას აბდალიც კი მიხვდება.
_ გადამრევს ეს კაცი! _ გაოცება ვერ დამალა გვეგვემ. _ მაინც საიდან იცით ასე კაკალ-კაკალ ყველაფერი?!
_როგორ ფიქრობ, ძამია, ის ცხონებულები მარტო შენს გამოწყობას უნდებოდნენ?! მეც ქე მიყვარდა ჯეელობიდან, შენ ხარ ჩემი ბატონი, კაი ჩაცმა-დახურვა, კაი გავლა-გამოვლა და გემრიელი პურის ჭამა.
_ სულ ჩემი ხასიათის ყოფილხართ, ხარიტო ბატონო! _ ჩაეღიმა გვეგვესაც. _ იმან დამაბნია, ძმა ხარ ჩემიო, რომ მითხარი.
_ მიგაქვს უკან ვაჟკაცური სიტყვა ხომ? _ ყასიდად იწყინა ხარიტონმა. _ აბა მაშინ ავიარ_ჩამოვიაროთ ერთი ამ პლეხანოვზე. ჩემზე ახლობელი თუ ვინმე გაგაჩერებს, შენი ხმალი, ჩემი კისერი.
_ მჯერა, ხარიტო-ბატონო.. ვართ ძმები, აბა არა ვართ?! სხვა თუ არაფერი, ჩვენსავით გამოწყობილს ვის ნახავ ახლა თბილისში.
_ მიხვდი ხომ? _ გაიცინა ხარიტონმა.
_ მაინც რა კარგ ფეხზე დავრჩი გამოსული სახლიდან.…ძაან გამახარე, ძმობას გეფიცები.
_ ასე, შე კაცო!.. მე ის მიკვირს, აქამდე რანაირად ავცდით ერთმანეთს, რა პირით დავდიოდით ცალ-ცალად.
_ აბა!
_ არ ჩავისეირნოთ, თვალს წყალი არ დავალეინოთ? _ საქმეზე გადავიდა ხარიტონი _ თუ, რასაკვირველია, გზას არ გიმრუდებ.
_ თქვენ საით აპირებთ, ხარიტო-ბატონო?
_ მითხრეს სტეპკოს დუქანს ხელახლა აწყობენო. მინდოდა გამეკითხა, მართალია თუ ჭორი.
_ ჩემს გულში იჯექი?!
_ ხომ გეუბნებოდი, ძმა ხარ ჩემი-მეთქი.
_ კი ჯიმა, ნამდვილად!
. . .
ორი კვანწი მოხუცი დინჯი მასლაათით მიუყვება პლეხანოვის პროსპექტს. გამვლელ-გამომვლელნი ღიმილით აყოლებენ მზერას. ზოგიერთი, ზედმეტად ცნობისმოყვარე, თვალგაშტერებულად თუ შედგა, “ჭკუიანი” ხარიტონი ალერსდაკრული ხმით შეუტევს:
_გაიარე, შვილო, კაცი არ გინახავს?!.
ტუტრუცანებმაც გამოჰყვეს თავი:
_ბიჭებო, ნახეთ, წინაპრები!
_ჯიგრებო!
_დინოზავრებო-ო-ო!
ასეთებს ყურადღების ღირსადაც არ თვლიდნენ. ძველ თბილისელ დენდებს განა ესეთები უნახავთ და მოუნელებიათ?!
მიდიან, მიმუსაიფობენ გახარებულნი, ასე უსაშველოდ გაზრდილ ქალაქში ბოლოს და ბოლოს ერთმანეთი რომ იპოვეს.
დიდხანს ნურც დაკარგოდნენ ერთმანეთს!
(dendebi)
_ კაი ზდრასტი შენი!
_ გაგიმარ-ჯო-ოს!
_ ვერ მიცანი, ძამია?
_ ვერა, ბატონო!
_ არა, მართლა?!
_ ნამეტანი უკაცრავად კი ვარ, მარა ასეა და რა ვქნა.
_ ძმა ვარ შენი, ხარიტონა ბურძგლა.
_ მე კიდევ გვეგვე კვეკვესკვერია გახლავართ, აბა.
_ სასიამოვნოა, ბატონო. მარა თვალებზე ისე გატყობ, გვეგვე, კიდევ ვერ მიცანი.
_ ბარემ მომკალი და გაათავე, ასე მოუხდება ჩემს საქმეს!
_ შეხედე შენ! _ თვალჭინკად იღიმება ხარიტონი, ოდნავ უკან იხევს, ხაზგასმული ყურადღებით ათვალიერებს შეცბუნებულ კაცს. გვეგვე ხავსისფერ ბლუზა-შარვალსა და კოხტა აზიაცკებში გამოწკეპილა, თეთრად გადაპენტილ თავზე ყაითნით გაწყობილი ნაცრისფერი სვანური ქუდი მოუგდია დარდიმანდულად.
გვეგვემ შეფიქრიანებულად დაიხედა ღილკილოებმოწიკწიკებულ მკერდზე, შემდეგ მზერა გვერდებზე ჩაიტარა. თავს საეჭვო ვერაფერი შეატყო, მაგრამ ყოველი შემთხვევისთვის, მარჯვენა ფეხი ოდნავ წამოწია და გამხდარ წვივზე საკმაოდ მოფლაყვებულ აზიაცკში თითის წვერები აახვანხვალა.
“ამას ვის გადავეკიდე!” _ გაიფიქრა დაფარული წყენით და ახლა თავად შეაცქერდა ძალად ძმას.
ტანდაბალ, ჩამორგვებულ ხარიტონსაც აზიაცკები ეცვა, წვივებზე ვერცხლისენიანი ლეკვერთხებით შემაგრებული, ხაკის ჯიბეებიანი გადმოშვებული ბლუზა და გალიფე. ჩალისფერი კრაველის ბოხოხი ვერცხლის წვრილ, მოსევადებულ ქამარში ჰქონდა გაჩრილი. ხშირი, შეუქანებლად შემორჩენილი შეტალღებული თეთრი თმა ფაფანაკივით ადგა თავზე.
_ შემარცხვინე ამდენ ხალხში, გვეგვე ბატონო, ხომ?! უარს ამბობ ჩემს ძმობაზე, ხომ?! _ საყვედურზე გადავიდა ხარიტონი.
_ რატომ კადრულობთ, ბატონო! _ გულმართლად შეწუხდა გვეგვე.
_ ვანიჩკა ნანობაშვილის შეკერილი არაა ეს შენი აზიაცკები?
_ კი, ბატონო!
_ ბლუზა-გალიფე ნაღდად აბესალო ჩხეიძის ნახელავია.
_ გცოდნია ყველაფერი სულ მთლიანად და ეგაა.
_ აბა აბრამა ლეკის გაწყობილი ქამარი რომ გარტყია, მაგას აბდალიც კი მიხვდება.
_ გადამრევს ეს კაცი! _ გაოცება ვერ დამალა გვეგვემ. _ მაინც საიდან იცით ასე კაკალ-კაკალ ყველაფერი?!
_როგორ ფიქრობ, ძამია, ის ცხონებულები მარტო შენს გამოწყობას უნდებოდნენ?! მეც ქე მიყვარდა ჯეელობიდან, შენ ხარ ჩემი ბატონი, კაი ჩაცმა-დახურვა, კაი გავლა-გამოვლა და გემრიელი პურის ჭამა.
_ სულ ჩემი ხასიათის ყოფილხართ, ხარიტო ბატონო! _ ჩაეღიმა გვეგვესაც. _ იმან დამაბნია, ძმა ხარ ჩემიო, რომ მითხარი.
_ მიგაქვს უკან ვაჟკაცური სიტყვა ხომ? _ ყასიდად იწყინა ხარიტონმა. _ აბა მაშინ ავიარ_ჩამოვიაროთ ერთი ამ პლეხანოვზე. ჩემზე ახლობელი თუ ვინმე გაგაჩერებს, შენი ხმალი, ჩემი კისერი.
_ მჯერა, ხარიტო-ბატონო.. ვართ ძმები, აბა არა ვართ?! სხვა თუ არაფერი, ჩვენსავით გამოწყობილს ვის ნახავ ახლა თბილისში.
_ მიხვდი ხომ? _ გაიცინა ხარიტონმა.
_ მაინც რა კარგ ფეხზე დავრჩი გამოსული სახლიდან.…ძაან გამახარე, ძმობას გეფიცები.
_ ასე, შე კაცო!.. მე ის მიკვირს, აქამდე რანაირად ავცდით ერთმანეთს, რა პირით დავდიოდით ცალ-ცალად.
_ აბა!
_ არ ჩავისეირნოთ, თვალს წყალი არ დავალეინოთ? _ საქმეზე გადავიდა ხარიტონი _ თუ, რასაკვირველია, გზას არ გიმრუდებ.
_ თქვენ საით აპირებთ, ხარიტო-ბატონო?
_ მითხრეს სტეპკოს დუქანს ხელახლა აწყობენო. მინდოდა გამეკითხა, მართალია თუ ჭორი.
_ ჩემს გულში იჯექი?!
_ ხომ გეუბნებოდი, ძმა ხარ ჩემი-მეთქი.
_ კი ჯიმა, ნამდვილად!
. . .
ორი კვანწი მოხუცი დინჯი მასლაათით მიუყვება პლეხანოვის პროსპექტს. გამვლელ-გამომვლელნი ღიმილით აყოლებენ მზერას. ზოგიერთი, ზედმეტად ცნობისმოყვარე, თვალგაშტერებულად თუ შედგა, “ჭკუიანი” ხარიტონი ალერსდაკრული ხმით შეუტევს:
_გაიარე, შვილო, კაცი არ გინახავს?!.
ტუტრუცანებმაც გამოჰყვეს თავი:
_ბიჭებო, ნახეთ, წინაპრები!
_ჯიგრებო!
_დინოზავრებო-ო-ო!
ასეთებს ყურადღების ღირსადაც არ თვლიდნენ. ძველ თბილისელ დენდებს განა ესეთები უნახავთ და მოუნელებიათ?!
მიდიან, მიმუსაიფობენ გახარებულნი, ასე უსაშველოდ გაზრდილ ქალაქში ბოლოს და ბოლოს ერთმანეთი რომ იპოვეს.
დიდხანს ნურც დაკარგოდნენ ერთმანეთს!